Phân loại TI-RADS trong siêu âm đánh giá nhân giáp là gì?


10/08/2026 16:52

Tuyến giáp là một cơ quan nội tiết quan trọng, giữ vai trò tiết hormone điều hòa nhiều hoạt động chuyển hóa của cơ thể. Khi phát hiện có nhân giáp qua siêu âm, bác sĩ thường sử dụng bảng phân loại TI-RADS để đánh giá nguy cơ ác tính (ung thư tuyến giáp), từ đó đưa ra hướng theo dõi và phác đồ điều trị phù hợp.

1. Phân loại TI-RADS trong siêu âm tuyến giáp là gì?

Khi thực hiện siêu âm tuyến giáp tại các cơ sở y tế khác nhau, cả bệnh nhân lẫn bác sĩ điều trị đều cần một tiêu chuẩn chung để mô tả và đánh giá chuẩn xác tổn thương. Chính vì vậy, hệ thống phân loại TI-RADS (Thyroid Imaging Reporting and Data System) đã ra đời.

TI-RADS là hệ thống phân loại các mức độ tổn thương của nhân giáp dựa trên hình ảnh siêu âm. Bảng phân loại này giúp:

  • Chuẩn hóa kết quả siêu âm: Tạo sự thống nhất trong mô tả tổn thương giữa các bác sĩ chẩn đoán hình ảnh và bác sĩ lâm sàng.
  • Đánh giá nguy cơ ung thư: Ước tính tỷ lệ phần trăm nguy cơ ác tính của từng nhân giáp.
  • Định hướng xử trí: Giúp bác sĩ đưa ra quyết định có cần chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA) hay chỉ cần theo dõi định kỳ.

Hình 1. Vị trí tuyến giáp và hình ảnh minh họa nhân giáp xuất hiện ở thùy tuyến giáp.

2. Các hệ thống phân loại TI-RADS phổ biến hiện nay

Trên thế giới hiện có nhiều hệ thống TI-RADS được áp dụng, phổ biến nhất gồm:

  • Korean TI-RADS (K-TIRADS 2016):
  • Ưu điểm: Nghiên cứu dựa trên dữ liệu người châu Á, rất phù hợp với các khu vực có tỷ lệ mắc ung thư tuyến giáp cao.
  • Hạn chế: Tỷ lệ chỉ định chọc hút tế bào (FNA) đôi khi cao hơn mức cần thiết.
  • ACR TI-RADS (2017):
  • Ưu điểm: Phổ biến toàn cầu, có thang điểm chi tiết dựa trên 5 đặc tính siêu âm, giúp chuẩn hóa quy trình chẩn đoán rất cao.
  • EU TI-RADS (2017):
  • Ưu điểm: Đơn giản, dễ nhớ, dễ áp dụng nhanh trong thực hành lâm sàng hằng ngày.
  • Hạn chế: Độ chi tiết chưa cao, có thể bỏ sót một số trường hợp nghi ngờ nhẹ.

Bảng phân loại Tirads Korean Tirads 2016

Hình 2. Bảng phân loại Korean TI-RADS 2016 dựa trên đặc tính nốt giáp và các dấu hiệu nghi ngờ.

3. Đánh giá đặc tính nhân giáp và các mức độ TI-RADS

Để phân loại TI-RADS, bác sĩ chẩn đoán hình ảnh sẽ phân tích 5 đặc tính cơ bản của nhân giáp trên siêu âm: thành phần, độ hồi âm, hình dáng, đường bờ và các đốm vôi hóa.

Dựa trên tổng hợp các đặc tính này, tổn thương sẽ được xếp vào một trong các mức độ sau:

  • TI-RADS 1: Là kết quả mô tuyến giáp bình thường, lành tính, không có tổn thương.
  • TI-RADS 2: Là kết quả các tổn thương tuyến giáp lành tính (như nang đơn thuần, dạng bọt biển), nguy cơ ác tính ~0%.
  • TI-RADS 3: Là các tổn thương ở tuyến giáp nhiều khả năng lành tính, nguy cơ ác tính thấp (khoảng 1,7% - 3%).
  • TI-RADS 4: Là tổn thương tuyến giáp có dấu hiệu nghi ngờ ác tính (được chia nhỏ thành 4A, 4B, 4C với nguy cơ tăng dần từ 3,3% đến trên 70%).
  • TI-RADS 5: Là tuyến giáp có từ 5 tổn thương trở lên, tổn thương có nguy cơ ác tính rất cao (tỷ lệ ác tính có thể > 87,5%).

Hình 3. Bảng phân loại ACR TI-RADS 2017 quy định chi tiết thang điểm và hướng xử trí chọc hút FNA theo kích thước.

4. Tầm quan trọng của siêu âm tuyến giáp định kỳ

Siêu âm tuyến giáp giúp bác sĩ xác định chính xác vị trí, số lượng, đặc tính của nhân giáp và đánh giá các hạch vùng cổ. Thông qua hình ảnh thu được, bác sĩ sẽ tiến hành xếp loại nhân giáp theo hệ thống TI-RADS.

Nhìn chung, TI-RADS là bảng phân loại chuẩn hóa các mức độ tổn thương tuyến giáp được áp dụng rộng rãi trong lâm sàng. Việc phân loại này đóng vai trò then chốt giúp bác sĩ đánh giá chính xác nguy cơ ác tính của khối u, từ đó lập kế hoạch theo dõi và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp nhất cho bệnh nhân.

Khám và tầm soát bệnh lý tuyến giáp tại đâu?

Khoa Chẩn đoán hình ảnh - Trung tâm Y tế Gia Lộc với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm, được đào tạo chính quy, bài bản, cùng hệ thống trang thiết bị siêu âm hiện đại giúp phát hiện và chẩn đoán sớm các bệnh lý tuyến giáp.

Người dân cần thăm khám hoặc tư vấn thêm, hãy đến đăng ký tại Trung tâm Y tế Gia Lộc để được đội ngũ y bác sĩ hỗ trợ kịp thời.

📍Địa chỉ: Số 56 Nguyễn Chế Nghĩa, xã Gia Lộc, thành phố Hải Phòng.

📩  Email: ttytgialochp@gmail.com

📞 Hotline tư vấn và đặt lịch khám: 0964.831.616 hoặc 0912.100.822

Thời gian làm việc: Tiếp nhận khám chữa bệnh tất cả các ngày trong tuần (bao gồm cả ngày nghỉ và ngày lễ); trực cấp cứu 24/24 giờ.

🌎Website: https://ttytgialoc.vn/      🌐 Fanpage: Trung tâm Y tế Gia Lộc

Tác giả: Khoa CĐHA
Số lượt xem: 5

TRUNG TÂM Y TẾ GIA LỘC

Giám Đốc: Ths.BS Trần Thanh Nam

Số 56, Nguyễn Chế Nghĩa, Xã Gia Lộc, TP. Hải Phòng, VN

ttytgialochp@gmail.com

0964.831.616 - 0912.100.822

Theo dõi chúng tôi