Nhiễm trùng đường tiêu hóa do vi khuẩn và virus - Nhận biết và phòng ngừa
05/03/2026 11:05
Sau Tết Bính Ngọ 2026, khu vực phía Bắc thời tiết nồm ẩm, mưa phùn, nắng nóng đan xen rất thuận lợi cho các loại vi khuẩn, virus phát triển mạnh mẽ gây ra một số bệnh về đường tiêu hóa cho nhân dân, điển hình là bệnh “ Nhiễm trùng đường tiêu hóa do vi khuẩn hoặc virus”.
Nhiễm trùng đường tiêu hóa là tình trạng viêm nhiễm tại dạ dày và ruột, dẫn đến các triệu chứng khó chịu như tiêu chảy, nôn mửa và đau bụng. Tùy vào tác nhân gây bệnh là vi khuẩn hay virus mà diễn biến và cách điều trị sẽ có sự khác biệt rõ rệt.
1. Tác nhân gây bệnh phổ biến
Nhóm vi rút (Phổ biến nhất)
Virus là nguyên nhân hàng đầu gây ra các đợt tiêu chảy cấp tính, đặc biệt ở trẻ em.
- Rotavirus: Thủ phạm chính gây tiêu chảy nặng ở trẻ em dưới 5 tuổi.
- Norovirus: Thường gây ra các vụ bùng phát dịch lớn trong cộng đồng, trường học hoặc tàu du lịch; lây lan cực nhanh.
Nhóm vi khuẩn
Bệnh do vi khuẩn thường liên quan đến ngộ độc thực phẩm hoặc nguồn nước ô nhiễm.
- E. coli: Thường có trong thịt bò chưa chín kỹ hoặc rau sống hoặc uống nguồn nước bị nhiễm bẩn hoặc tiếp xúc trực tiếp với động vật hoặc người bệnh.
- Salmonella: Thường thấy trong trứng, gia cầm sống, rau sống hoặc sữa chưa tiệt trùng.
- Vi khuẩn lỵ (Shigella): Gây đi ngoài ra máu và đau quặn bụng trực tràng.
- Phẩy khuẩn tả (Vibrio cholerae): Gây mất nước cấp tính rất nguy hiểm.
2. Triệu chứng nhận biết
Dù do tác nhân nào, người bệnh thường có các biểu hiện chung sau:
- Tiêu chảy: Đi ngoài phân lỏng nhiều lần trong ngày (dấu hiệu đặc trưng).
- Đau bụng: Thường là đau quặn thắt vùng bụng dưới.
- Buồn nôn và nôn: Xuất hiện sớm, đặc biệt là khi nhiễm virus.
- Sốt và mệt mỏi: Sốt cao thường gợi ý tình trạng nhiễm khuẩn hơn là nhiễm virus.
- Dấu hiệu mất nước: Khô môi, khát nước, tiểu ít, mắt trũng (cần can thiệp y tế ngay).
3. Con đường lây lan
Bệnh chủ yếu lây qua đường "phân - miệng":
- Sử dụng thực phẩm, nước uống bị nhiễm mầm bệnh.
- Tiếp xúc trực tiếp với người bệnh (bắt tay, dùng chung đồ dùng).
- Vệ sinh tay kém sau khi đi vệ sinh hoặc trước khi ăn.
4. Cách xử trí và điều trị
Nguyên tắc quan trọng nhất là bù nước và điện giải.
- Bù nước: Sử dụng dung dịch Oresol pha đúng tỷ lệ. Uống từng ngụm nhỏ liên tục.
- Chế độ ăn: Ăn thức ăn lỏng, dễ tiêu như cháo thịt nạc, súp, chuối. Tránh đồ ăn nhiều dầu mỡ hoặc sữa (nếu gây đầy bụng).
- Sử dụng thuốc:
- Virus: Không có thuốc điều trị đặc hiệu, kháng sinh không có tác dụng. Bệnh thường tự khỏi sau 3-7 ngày.
- Vi khuẩn: Có thể cần dùng kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ nếu tình trạng nặng hoặc có nhiễm trùng máu.
- Lưu ý: Không tự ý dùng thuốc cầm tiêu chảy vì có thể khiến vi khuẩn/độc tố bị giữ lại trong ruột lâu hơn.
5. Biện pháp phòng ngừa chủ động
- Rửa tay thường xuyên: Với xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.
- Ăn chín, uống sôi: Hạn chế các loại gỏi, tiết canh, rau sống không rõ nguồn gốc.
- Bảo quản thực phẩm: Đậy kín thức ăn, tránh để ruồi nhặng đậu vào; không để lẫn thực phẩm sống và chín.
- Tiêm chủng: Cho trẻ uống vacxin ngừa Rotavirus theo đúng lịch trình.
Cảnh báo nguy hiểm: Nếu người bệnh xuất hiện các dấu hiệu chuyển nặng như: li bì, nôn tất cả mọi thứ (không thể uống được), hoặc đi ngoài ra máu, hãy nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám và xử trí kịp thời, tránh các biến chứng nguy hiểm đến tính mạng.
Trung tâm Y tế Gia Lộc, số 56 Nguyễn Chế Nghĩa, luôn sẵn sàng đồng hành, tận tâm chăm sóc và nỗ lực hết mình vì sức khỏe cũng như sự an tâm của cộng đồng.
📞 Tổng đài CSKH: 096 4639644 hoặc 0327.235.988
CSKH: 096 4639644 hoặc 0327.235.988
Email:phongdieuduongbvdkgl@gmail.com hoặc tocongtacxahoi1@gmail.com
Thời gian làm việc: Khám BHYT tất cả các ngày trong tuần và ngày nghỉ, lễ.
Website: https://ttytgialoc.vn/ Fanpage: Trung tâm Y tế Gia Lộc
